Αισιόδοξος ο τραπεζικός τομέας – Υπάρχει ελπίδα;

CYPRUS: Tourism & Leisure [3Q-2015]
05/10/2015
Κυπρος: Στο μικροσκόπιο οι επενδύσεις σε ακίνητα
05/11/2015
Show all

Αισιόδοξος ο τραπεζικός τομέας – Υπάρχει ελπίδα;

ΑΡΘΡΟ του Δρ. ΓΙΩΡΓΟΥ ΜΟΥΝΤΗ

Με τις ελληνικές τράπεζες να οδεύουν oλοταχώς προς μία ακόμη ανακεφαλαιοποίηση, ο ορίζοντας για τις κυπριακές τράπεζες πιθανόν να βελτιώνεται. H Ελληνική Τράπεζα και η Τράπεζα Κύπρου ενώ εξακολουθούν να ισορροπούν σε μια λεπτή γραμμή όσον αφορά τις προβλέψεις για απομείωση δανείων και τη διαχείριση των μη εξυπηρετούμενων δανείων, ίσως βρήκαν ελπίδες για θετική μεσοπρόθεσμα πορεία. Έχουμε δει κάποιο θετικό ενδιαφέρον για τις δύο κυπριακές τράπεζες, με την Τράπεζα Κύπρου να απευθύνεται στο διεθνές επενδυτικό κόσμο για άντληση κεφαλαίων, ενώ η Ελληνική Τράπεζα εξασφάλισε ένα νέο στρατηγικό επενδυτή, την EBRD.

Ωστόσο, ο τραπεζικός τομέας στην Κύπρο εξακολουθεί να αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα. Οι κυπριακές τράπεζες πρέπει επειγόντως να τακτοποιήσουν τα δανειακά χαρτοφυλάκιά τους -τα οποία πλήττονται από κόκκινα δάνεια που εξακολουθούν να αυξάνονται- χρησιμοποιώντας νέες μεθοδολογίες που υιοθετήθηκαν από άλλες χώρες με μεγάλη επιτυχία. Στην προσπάθειά τους να αντιμετωπίσουν τον τεράστιο αριθμό των μη εξυπηρετούμενων δανείων, τα οποία δεν μπορούν να αποπληρωθούν, οι κυπριακές τράπεζες θα πρέπει να υιοθετήσουν νέες και καινοτόμες πρακτικές που θα περιλαμβάνουν εκποιήσεις, ‘debt-for-asset swaps’, ‘debt-for-equity swaps’, διαγραφές δανείων, κ.τ.λ.

Ως εκ τούτου, θα πρέπει να βρουν έναν τρόπο να διαχειριστούν σημαντικά χαρτοφυλάκια ακινήτων, τα οποία θα κατάσχουν από τους δανειστές με «αντάλλαγμα» την αποπληρωμή του χρέους. Θα πρέπει επίσης, να αρχίσουν να προσφέρουν ανταγωνιστικά (ακολουθώντας τα ευρωπαϊκά πρότυπα) επιτόκια δανείων (όπως έκαναν με τα επιτόκια καταθέσεων). Επομένως, οι κυπριακές τράπεζες πρέπει ενεργά να βρουν δημιουργικές λύσεις μείωσης των μη-εξυπηρετούμενων δανείων, μείωσης του περιθωρίου δανεισμού και προσέλκυσης νέων επιχειρήσεων πριν να μπορούμε να είμαστε αισιόδοξοι για τη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα και αειφορία τους. Κάθε τράπεζα που δραστηριοποιείται στην Κύπρο επηρεάζεται από σωρεία κινδύνων με τα επίπεδα των μη εξυπηρετούμενων δανείων να αποτελούν κοινή κόκκινη γραμμή μεταξύ των κύριων ενδιαφερομένων.

Τράπεζα Κύπρου

Η Τράπεζα Κύπρου ελπίζει να αντλήσει νέα κεφάλαια από τις διεθνείς αγορές, αλλά φαίνεται να μαστίζεται από υψηλή έκθεσή σε ΜΕΔ, από χαμηλή αναλογία κάλυψης και από την αναγκαιότητα να διαχειριστεί και να διαθέσει ένα σημαντικό χαρτοφυλάκιο ακινήτων τα οποία είναι συνδεδεμένα με μη βιώσιμους δανεισμούς. Λύσεις μείωσης ΜΕΔ όπως ανταλλαγή του χρέους με τα ανάλογα περιουσιακά στοιχεία δανειοληπτών και άλλες «έξυπνες» προσεγγίσεις επίλυσης (workout advisory) θα πρέπει να γίνουν πιο κοινές μέθοδοι για την αντιμετώπιση των μη-βιώσιμων δανείων. Η οικονομική αβεβαιότητα στην Ευρώπη και τη Ρωσία και ιδίως η αβεβαιότητα που προκύπτει από την ατέρμονη ελληνική κρίση εξακολουθεί να επηρεάζει αρνητικά τις άμεσες προοπτικές της Τράπεζας Κύπρου. Η ρευστότητα στην Ευρώπη θα επηρεαστεί θετικά από τις προσδοκίες για περαιτέρω Ποσοτική Διευκόλυνση που εφαρμόζει η Κεντρική Τράπεζα της Ευρώπης για να βοηθήσει την οικονομία της Ευρωζώνης. Η θετική επίδραση του τουρισμού, ιδιαίτερα από συνταξιούχους από το Ηνωμένο Βασίλειο ήταν αισθητή, αλλά εξαρτάται από την ισοτιμία βρετανικής λίρας-ευρώ η οποία παρουσιάζει σημαντικές μεταβολές το τελευταίο διάστημα.

Ελληνικές θυγατρικές

Οι ελληνικές θυγατρικές επηρεάζονται περισσότερο από το έκρυθμο ελληνικό κλίμα, το οποίο έχει επίσης επιπτώσεις στην κυπριακή λειτουργία τους παρά το ότι είναι “ring-fenced” από την ελληνική οικονομία. Οι ελληνικές μητρικές τους εταιρείες έχουν υποστηριχθεί περαιτέρω από τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας (ΕΜΣ), ο οποίος έχει σταθεροποιήσει τις καταθέσεις στην Ελλάδα για ακόμη μία φορά. Οι πρόσφατες εκλογές θα φέρουν μια αναγκαία πολιτική σταθερότητα, ενώ το πρόγραμμα προσαρμογής της Τρόικας θα πρέπει να καθησυχάσει τουλάχιστον προσωρινά τον τραπεζικό τομέα στην Ελλάδα. Τα υψηλά επίπεδα ΜΕΔ διαβρώνουν τα όποια κέρδη, αφού επιπρόσθετες προβλέψεις πρέπει να ληφθούν, όταν τα ΜΕΔ είναι σε άνοδο. Η πώληση προβληματικών υπο-χαρτοφυλακίων είναι σίγουρα κάτι το οποίο όλες οι τράπεζες θα επιδιώξουν άμεσα με την ψήφιση των νομοσχεδίων.

Ελληνική Τράπεζα

Για την Ελληνική Τράπεζα, τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια παραμένουν σε σημαντικά υψηλά επίπεδα, πράγμα που σημαίνει ότι προτεραιότητα της τράπεζας θα έπρεπε να είναι να προσδιορίσει και να εφαρμόσει μέτρα για τη μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων το συντομότερο. Τα υψηλά επίπεδα ΜΕΔ διαβρώνουν τα όποια κέρδη της τράπεζας, αφού χρειάζεται επιπρόσθετες προβλέψεις για απομείωση δανείων, όταν τα ΜΕΔ είναι σε άνοδο. Παρά την κάποια πρόοδο που παρατηρείται στην αγορά ακινήτων, η ύφεση στην συγκεκριμένη αγορά, η περιορισμένη ρευστότητα των ακινήτων και οι αναχρονιστικές εσωτερικές διαδικασίες είναι θέματα που πρέπει να εξεταστούν και να επιλυθούν άμεσα. Η νέα διοίκηση έχει την εμπειρία για να αντιστρέψει την πορεία της τράπεζας αλλά τα συσσωρευόμενα δανειακά χαρτοφυλάκια με προβληματικές και μη-ρευστοποιήσιμες εξασφαλίσεις είναι ένα σημαντικό εμπόδιο.

Συνεργατική Τράπεζα

Η Συνεργατική Κεντρική Τράπεζα αργά αλλά σταθερά εγκαθιδρύει πιο απλουστευμένες διαδικασίες και προσπαθεί να ακολουθεί τις εμπορικές τράπεζες. Η αναδιοργάνωση και η μείωση της περιττής γραφειοκρατίας πρέπει να παραμείνει προτεραιότητα. Όπως ισχύει με όλες τις τράπεζες, η ανάκαμψη της οικονομίας θα είναι ο πιο σημαντικός παράγοντας που θα επηρεάσει τα βιβλία της τράπεζας. Τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια παραμένουν ιδιαίτερα υψηλά, πράγμα που σημαίνει ότι προτεραιότητα της Τράπεζας θα έπρεπε να είναι να προσδιορίσει και να εφαρμόσει μέτρα για τη μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων όσο το δυνατόν συντομότερα. Επίσης, η Συνεργατική Τράπεζα χρειάζεται ριζική αλλαγή στην κουλτούρα της αφού πρέπει να εξοικειωθεί με νέες πραγματικότητες και τρόπους λειτουργίας ενός συγχρόνου συνεργατικού κινήματος. Αυτό ίσως είναι και το μεγαλύτερο εμπόδιο της νέας διεύθυνσης της Συνεργατικής Τράπεζας.

Ο Γιώργος Μούντης είναι Managing Partner της Delfi Partners & Co

Comments are closed.